Δευτέρα, 5 Αυγούστου 2013

ΟΣΟ ΜΕΝΕΙ Η ΑΝΩΜΑΛΙΑ, ΤΟΣΟ ΠΡΟΧΩΡΕΙ ΤΟ ΚΑΚΟ...

Ὅλοι πιὰ τὸ διδάχτηκαν καὶ τὸ ξέρουν 
πὼς στὶς δικτατορικὲς καταστάσεις 
ἡ ἀρχὴ μπορεῖ νὰ μοιάζει εὔκολη, 
ὅμως ἡ τραγωδία περιμένει ἀναπότρεπτη στὸ τέλος. 
Γιώργος Σεφέρης (1900-1971) Νόμπελ Λογοτεχνίας

"o pio pistos filos tou skylou"
Αφέσου και διάβαζε σα να μην ξέρεις την εποχή και πες μου: έχει καμιά διαφορά;...


Ὁ Γιῶργος Σεφέρης στὰ πρῶτα χρόνια τῆς δικτατορίας εἶχε ἐπιλέξει τὴ σιωπὴ
καὶ τὴν ἄρνηση νὰ δημοσιεύσει δουλειά του στὴν Ἑλλάδα. 
Στὶς 28 Μαρτίου τοῦ 1969, δυὸ χρόνια πρὶν τὸ θάνατό του, 
ἀποφασίζει νὰ μιλήσει γιὰ πρώτη φορὰ δημόσια καὶ νὰ καταγγείλει τὴ Δικτατορία. 
Ἡ δήλωσή του στὸ BBC ἔκανε τεράστια αἴσθηση στὴν Ἑλλάδα καὶ τὸ ἐξωτερικὸ 
καὶ ἔδωσε δύναμη καὶ ἐλπίδα στὸ ἀντιδικτατορικὸ κίνημα.

«Πάει καιρὸς ποὺ πῆρα τὴν ἀπόφαση νὰ κρατηθῶ ἔξω ἀπὸ τὰ πολιτικὰ τοῦ τόπου.

Προσπάθησα ἄλλοτε νὰ τὸ ἐξηγήσω. Αὐτὸ δὲ σημαίνει διόλου πὼς μοῦ εἶναι ἀδιάφορη ἡ πολιτικὴ ζωή μας. 

Ἔτσι, ἀπὸ τὰ χρόνια ἐκεῖνα, ὡς τώρα τελευταῖα, ἔπαψα κατὰ κανόνα νὰ ἀγγίζω τέτοια θέματα· ἐξάλλου τὰ ὅσα δημοσίεψα ὡς τὶς ἀρχὲς τοῦ 1967 καὶ ἡ κατοπινὴ στάση μου - δὲν ἔχω δημοσιέψει τίποτα στὴν Ἑλλάδα ἀπὸ τότε ποὺ φιμώθηκε ἡ ἐλευθερία - ἔδειχναν, μοῦ φαίνεται, ἀρκετὰ καθαρὰ τὴ σκέψη μου. 

Μολαταῦτα, μῆνες τώρα, αἰσθάνομαι μέσα μου καὶ γύρω μου, ὁλοένα πιὸ ἐπιτακτικά, τὸ χρέος νὰ πῶ ἕνα λόγο γιὰ τὴ σημερινὴ κατάστασή μας. Μὲ ὅλη τὴ δυνατὴ συντομία, νὰ τί θὰ ἔλεγα: 

Κλείνουν δυὸ χρόνια ποὺ μᾶς ἔχει ἐπιβληθεῖ ἕνα καθεστὼς ὁλωσδιόλου ἀντίθετο μὲ τὰ ἰδεώδη γιὰ τὰ ὁποῖα πολέμησε ὁ κόσμος μας καὶ τόσο περίλαμπρα ὁ λαός μας στὸν τελευταῖο παγκόσμιο πόλεμο. 

Εἶναι μία κατάσταση ὑποχρεωτικῆς νάρκης, ὅπου ὅσες πνευματικὲς ἀξίες κατορθώσαμε νὰ κρατήσουμε ζωντανές, μὲ πόνους καὶ μὲ κόπους, πᾶνε κι αὐτὲς νὰ καταποντιστοῦν μέσα στὰ ἑλώδη στεκούμενα νερά. 

Δὲ θὰ μοῦ ἦταν δύσκολο νὰ καταλάβω πῶς τέτοιες ζημιὲς δὲ λογαριάζουν πάρα πολὺ γιὰ ὁρισμένους ἀνθρώπους. Δυστυχῶς δὲν πρόκειται μόνον γι᾿ αὐτὸ τὸν κίνδυνο. 

Ὅλοι πιὰ τὸ διδάχτηκαν καὶ τὸ ξέρουν πὼς στὶς δικτατορικὲς καταστάσεις ἡ ἀρχὴ μπορεῖ νὰ μοιάζει εὔκολη, ὅμως ἡ τραγωδία περιμένει ἀναπότρεπτη στὸ τέλος. 

Τὸ δράμα αὐτοῦ τοῦ τέλους μᾶς βασανίζει, συνειδητὰ ἢ ἀσυνείδητα, ὅπως στοὺς παμπάλαιους χοροὺς τοῦ Αἰσχύλου. 

Ὅσο μένει ἡ ἀνωμαλία, τόσο προχωρεῖ τὸ κακό.

Εἶμαι ἕνας ἄνθρωπος χωρὶς κανένα ἀπολύτως πολιτικὸ δεσμὸ καί, μπορῶ νὰ τὸ πῶ, μιλῶ χωρὶς φόβο καὶ χωρὶς πάθος. 

Βλέπω μπροστά μου τὸν γκρεμὸ ὅπου μᾶς ὁδηγεῖ ἡ καταπίεση ποὺ κάλυψε τὸν τόπο. 

Αὐτὴ ἡ ἀνωμαλία πρέπει νὰ σταματήσει. Εἶναι ἐθνικὴ ἐπιταγή. 

Τώρα ξαναγυρίζω στὴ σιωπή μου. 

Παρακαλῶ τὸ Θεὸ νὰ μὴ μὲ φέρει ἄλλη φορὰ σὲ παρόμοια ἀνάγκη νὰ ξαναμιλήσω».

Δυο χρόνια αργότερα, στις 20 Σεπτεμβρίου του 1971, 

ο Γιώργος Σεφέρης πέθανε

κι η κηδεία του εξελίχθηκε σε σιωπηρή πορεία κατά της Δικτατορίας...


_______________________________

20 σχόλια:

  1. Αντε τωρα να βρεις σήμερα πνευματικο ανάστημα επιπέδου Σεφέρη,που θα υψώσει φωνή και θα εμπνεύσει τα πλήθη...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Κάθε φορά που θα εγκαθίσταται μια δικτατορία σε ένα τόπο σημαίνει ότι ο τόπος αυτό φθίνει οικονομικά αλλά κυρίως πνευματικά. Τώρα λοιπόν μπορεί να μην έχουμε μια τυπικής μορφή δικτατορία αλλά δικτάτορες έχουμε. Το πνευματικό μας επίπεδό και η καλλιέργειά μας είναι σχεδόν ανύπαρκτα. Για αυτό δεν μπορούμε να αντισταθούμε. Δεν έχουμε τα φόντα.

    Όσον αφορά την ευθύνη των ανθρώπων των τεχνών έχω μια αμφιβολία. Πάντα η ανατροπή θα γίνει από τον λαό και όχι από τον Σεφέρη ή τον κάθε Σεφέρη. Δεν ξέρω αν πραγματικά έχουν δύναμη αυτοί οι άνθρωποι σήμερα.

    Καλημέρα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Μαρία συμφωνώ απόλυτα με το πρώτο σκέλος του σχολίου σου
      και γι' αυτό διαφωνώ σε ότι αφορά το δεύτερο σκέλος:
      Οι πνευματικοί άνθρωποι πάντα φώτιζαν τις κοινωνίες.
      Μέσω "Σεφέρηδων" έπαιρναν το κουράγιο και κατέβαιναν στους δρόμους.
      Απλά σήμερα δεν υπάρχουν άνθρωποι τέτοιου επιπέδου
      ή -κι αν υπάρχουν- είναι κρυμμένοι στα λαγούμια τους...
      Καλό σου βράδυ.

      Διαγραφή
  3. Να που ο λόγος του έμεινε ζωντανός και τόσο επίκαιρος όσο ποτέ...
    Άρα εξακολουθεί να μιλάει.
    Η φωνή κάποιων ανθρώπων αντηχεί στους αιώνες την αλήθεια της.
    Φιλιά πολλά

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Ευτυχώς που υπήρξαν κάποτε, δυστυχώς που σταμάτησαν να...ανανεώνονται....
      Σε φιλώ γλυκά.

      Διαγραφή
  4. Δυστυχως,οι περισσοτεροι πνευματικοι ανθρωποι δεν εχουν το ηθικο αναστημα ενος Σεφερη και πολυ περισσοτερο ενος Αναγνωστακη,που μελλοθανατος κραυγαζε μεσα απο το κελι του"Μα ποιος με πονο θα μιλησει για ολα αυτα;" Ομως πιο κοντα στην κατασταση ειναι ο Τιτος Πατρικιος που μελαγχολικα διαπιστωνεπως"κανενας στιχος δεν κινητοποιει σημερα τις μαζες"Σε φιλω-ΒΑΣΩ

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Φαύλος κύκλος μοναξιάς και κατάντιας...
      Η κρίση είναι -ΚΑΙ- αξιών. Εξάλλου, από κει ξεκίνησε θαρρώ...
      Εύχομαι να είσαι πια πολύ καλά! Σε φιλώ γλυκά :)

      Διαγραφή
  5. Γνωρίζω για το σαματά στην κηδεία του κι ας ήμουν μόλις ενός χρονού! Δεν ξέρω. νομίζω ότι θα συμφωνήσω με την Μαρία Ν.
    Οι διανοούμενοι θα μας σώσουν; Ίσως περιμένουμε τον ηγέτη, τον μπροστάρη... Θα βρεθεί άραγε;
    Εγώ νομίζω ότι μόνο η απόγνωση θα μας σώσει στο τέλος-αν μας σώσει! Όταν φτάσουμε στην εξαθλίωση... Όταν θα τρέχουμε πίσω από μια αγελάδα...ποιος θα την ξεσκλίσει πρώτος! Τι; Η αισιόδοξη @ριστέα κάνει μακάβρια σενάρια; Φαντάσου κατάντια!

    Σε φιλώ πάντως όσο μπορώ ακόμα δυνατά! ♥

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. ΟΙ ΔΙΑΝΟΟΥΜΕΝΟΙ ΘΑ ΜΑΣ ΕΣΩΝΑΝ ΑΝ ΥΠΗΡΧΑΝ.
      Τόσα φωτεινά παραδείγματα -από το παρελθόν μόνο, δυστυχώς-
      αυτό αποδεικνύουν περίτρανα!

      Ένα το χελιδόνι κι η άνοιξη ακριβή
      για να γυρίσει ο ήλιος θέλει δουλειά πολλή
      Θέλει νεκροί χιλιάδες να `ναι στους τροχούς
      Θέλει κι οι ζωντανοί να δίνουν το αίμα τους.
      Θε μου Πρωτομάστορα μ’ έχτισες μέσα στα βουνά
      Θε μου Πρωτομάστορα μ’ έκλεισες μες στη θάλασσα!
      Πάρθηκεν από μάγους το σώμα του Μαγιού
      Το `χουνε θάψει σ’ ένα μνήμα του πέλαγου
      σ’ ένα βαθύ πηγάδι το `χουνε κλειστό
      μύρισε το σκοτάδι κι όλη η άβυσσος
      Θε μου Πρωτομάστορα μέσα στις πασχαλιές και Συ
      Θε μου Πρωτομάστορα μύρισες την Ανάσταση


      ΕΝΑΣ ΕΛΥΤΗΣ ΚΑΙ ΕΝΑΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ
      ΚΑΠΟΤΕ ΜΕ ΤΟΥΣ ΣΤΙΧΟΥΣ ΤΟΥΣ ΚΑΙ ΤΙΣ ΜΟΥΣΙΚΕΣ ΤΟΥΣ
      ΕΚΑΝΑΝ ΟΛΟΚΛΗΡΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ, ΑΥΤΟ ΑΣ ΜΗΝ ΤΟ ΛΗΣΜΟΝΗΣΟΥΜΕ ΠΟΤΕ......

      Διαγραφή
  6. Οι χουντικοί πέθαναν, ο Σεφέρης ούτε πέθανε ούτε πρόκειται.
    Το μόνο που με θλίβει είναι ότι οι πατεράδες μας είχαν πολλά αποκούμπια στα μαύρα εκείνα χρόνια.
    Είχαν Θεοδωράκη, Σεφέρη, Μελίνα. Έχουμε Φοίβο, Ρέμο, Πλούταρχο και δεκάδες άλλα γκλαμουροκατακάθια της μισής κλωτσιάς!
    Δεν θέλω ούτε να το σκέφτομαι.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Απλά, συμφωνώ απόλυτα, δεν έχω τίποτα άλλο να πω.......

      Διαγραφή
  7. Αν δεν υπάρχουν σήμερα πνευματικοί άνθρωποι με το αντίστοιχο βεληνεκές και βασικά με τη θέληση να τοποθετηθούν δημόσια, ας πιαστουμε απ' τους παλιούς. Η παρακαταθήκη τους ανεκτίμητη, το μήνυμα τους επίκαιρο όσο ποτέ και οι ίδιοι αθάνατοι! Και κυρίως ας κάνουμε τα παιδιά μας να τους αγαπήσουν. Ή τουλάχιστον να ξέρουν ότι υπάρχουν κι αυτοί οι άνθρωποι, υπάρχει κι αυτή η τέχνη κι όχι μόνο τα σκουπίδια της ιδιωτικής τηλεόρασης που ευθύνεται σε μεγάλο βαθμό για την πνευματική μας κατάντια.
    Και που ξέρετε; Από αυτά τα παιδιά μπορεί να αναδειχθούν και οι σύγχρονοι μπροστάρηδες. Φυσικά αν το μόνο που ξέρουν είναι ο Ρέμος και ο Πλούταρχος δεν έχουν καμιά ελπίδα...

    Σοφία

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Αναρωτιέσαι γιατί δεν κάνω blog και παραμένω άστεγη καταληψιας. Εγώ πάλι έχω την ίδια απορία με τον Παιτρω: που βρίσκετε το χρόνο και προπαντός που βρίσκετε τις ιδέες!
      Ένα θα σου πω μόνο: για να γράψω το παραπάνω σχόλιο έφαγα μισή ώρα, γιατί γράφω από κινητό και μου σβήστηκε κατά λάθος δυο φορές. Έσκασα!
      Κι ένα ακόμη: δε θα μπορούσα να γράψω έτσι, αν δεν ήσασταν όλοι εσείς...

      Σε φιλώ γλυκά

      Σοφία

      Διαγραφή
    2. Γι' αυτό σ' αγαπώ. Για όλα αυτά που πρεσβεύεις μα και γιατί, με κάτι φίλους σαν κι εσένα υπάρχει ελπίδα να βγούμε κάποια μέρα μέσα από τα σκοτάδια μας.
      Εσύ ρωτάς που βρίσκουμε τις ιδέες;; Έλεος! Σοφία/Αννούλα/Βάσω, αυτό το υπέροχο "συγκρότημα" με το καλλιτεχνικό όνομα "Άστεγοι Καταληψίες" (που χτες δεν το θυμόμουν με τίποτα/το όνομα εννοώ!)είναι το πιο αγαπησιάρικο με τις πιο επαναστατικές αλλά συνάμα και τις πιο τρυφερές ιδέες!

      Γλυκιά καλημέρα Σοφάκι μου! :)

      Υ.Γ 1. Νομίζω πως και η Αννούλα μας με ένα κινητό παιδεύεται για να γράφει!
      Υ.Γ 2. Ούτε εμείς θα γράφαμε έτσι αν δεν ήσασταν εσείς! :))

      Διαγραφή
    3. Ω ναι, με ένα κινητό παιδεύομαι! Ενίοτε τελειώνω και το 3G γιατί γράφω στο αμάξι, περιμένοντας τα παιδιά να τελειώσουν το μάθημα πιάνου - κιθάρας κτλ.
      Κι εγώ ίσως να μην έγραφα, αν δεν σας είχα συναντήσει. Γιατί γίνατε (πώς τό'πε να δεις ότι Ελύτης)... άνεμος για τον χαρταετό και χαρταετός για τον άνεμο. Ακόμα κι όταν ουρανός δεν υπάρχει....
      Α και.. Βάσω. Επειδή κι εμένα μου σβήνονται τα σχόλια κατά λάθος, τώρα κάθε 2-3 γραμμές κάνω αντιγραφή και αποθήκευση στη μνήμη (καλού κακού)
      Σας καλημεροφιλώ
      Άννα Πάρος

      Διαγραφή
    4. Sorry, Σοφία ήθελα να πω. Άρχισα να μας μπερδεύω και αναμεταξύ μας! ( ποια είμαι; Πού πάω;) Άννα (νομίζω).

      Διαγραφή
    5. Αχ! Αννούλα μου! Κι εσένα για όλα αυτά σ' αγαπώ....
      Σε γλυκοφιλώ! :)

      Διαγραφή
  8. Σήμερα κάποιοι είναι καλά βολεμένοι και δείχνουν από εκεί ψηλάααα που είναι τακτοποιημένοι και ασφαλείς τις "αδυναμίες", μεγαλώνοντάς τες και τονίζοντάς τες στο έπακρο, για να χωράει η δική τους "μεγαλοσύνη" που εξαιρείται πάντα...Ισοπεδώνουν και τσουβαλιάζουν συστηματικά τους πάντες κι ας είναι οι ίδιοι μέρος του συστήματος περισσότερο από κάθε άλλον...απογοητεύομαι καθημερινά..αλλά υπάρχουν ακόμα πνευματικοί άνθρωποι που στέκονται στο ύψος τους...υπάρχει ελπίδα!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Αρκεί κάποτε όλοι αυτοί οι πνευματικοί άνθρωποι να βγουν προς την κοινωνία...

      Διαγραφή

ΚΙ ΕΔΩ -ΜΕ ΕΝΑ ΚΛΙΚ ΣΤΗΝ ΕΙΚΟΝΑ- ΕΙΣΑΙ ΣΤΟ ΑΛΛΟ ΜΟΥ BLOG ΠΟΥ ΕΧΩ ΚΑΙ ΤΟ ΞΕΧΝΑΩ ΑΚΟΜΑ ΚΙ ΕΓΩ! ΧΑΧΑ!

ΠΕΡΙ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑΣ: ΠΡΟΣΟΧΗ! ΚΑΤΟΧΥΡΩΜΕΝΑ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΝΟΜΟΣ 2121/1993 Copyright © Mia Petra

ΔΕΝ ΕΠΙΤΡΕΠΕΤΑΙ Η ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ - ΑΝΑΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ Ή ΟΠΟΙΑΔΗΠΟΤΕ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΚΕΙΜΕΝΩΝ, ΧΩΡΙΣ ΤΗΝ ΕΓΓΡΑΦΗ ΑΔΕΙΑ ΤΗΣ ΣΥΝΤΑΚΤΡΙΑΣ -Mia Petra-
***IMPORTANT NOTE***:The reproduction, publication, modification, transmission or exploitation of any work contained herein for any use, personal or commercial, without my prior written permission is strictly prohibited.